29. derece: otuzda bir
Anaretik derece bitiş, aciliyet, son şans diye anlatılır. Nadir olduğu da söylenir. Nadir mi? Saydık.
Sayım
29. dereceye "anaretik" denir; bitiş, aciliyet, son şans diye yorumlanır. Yorumu tartışmıyoruz. Sayıyı soruyoruz: bir gezegen ne sıklıkla 29. derecede olur? Her gün yedi klasik gezegenin derecesine bakıldı, 29 ile 30 arasında olan sayıldı. Yazıdaki "kaç kişide bir" gün payıdır: doğumlar günlere tam eşit dağılmaz, o yüzden doğum sayısı değil, iyi bir yaklaşımdır.
Gezegen gezegen
Hepsi otuzda bire yakın; küçük sapmalar var: Satürn %3,7, Mars %3,0. Sebep gezegen değil, örneklem. Satürn 53 yılda zodyağı yalnızca 1,8 kez dolaşıyor; durakladığı dereceler (1961, 1966, 1988, 1993, 2010 ve 2012'de 29. derece civarı) sonucu bir puan oynatıyor. Yavaş gezegende derece dağılımı pürüzlüdür, daha uzun pencere düzeltir.
Yedisinden en az biri
Tek tek otuzda bir olan şey, yedi gezegen birlikte bakılınca sık görünür: yedisinden en az birinin 29. derecede olduğu gün %21,1, yani 5 kişide bir. En az ikisinin 29. derecede olduğu gün %1,9, 52 kişide bir.
Basit olasılık da yaklaşık aynı yere çıkıyor: 1 − (29/30)7 ≈ %21. Formül gezegenleri bağımsız sayar, oysa Merkür ve Venüs Güneş'e bağlı; o yüzden tam değil, yaklaşık örtüşme.
Bu senin için ne demek?
Haritanda 29. derecede bir gezegen varsa bu 5 kişide bir; bir sınıfta beş altı kişi. Söylenmeye değer ama tek başına bir hikâye taşımaz. 0. derece bu yazıda sayılmadı; aynı sonuç beklenir.
Yorum bir dereceye ağırlık veriyorsa, o derecenin kaç kişide bir olduğunu da söylemeli. Otuzda bir, otuz kişilik odada bir kişi eder.
Yöntem
Örneklem: 1960–2012 arası her gün öğle 12:00 (İstanbul), 19.359 gün. Jeosentrik gezegen boylamları ve hareket yönü gerçek efemerisle hesaplandı; bu değerler enlemden bağımsızdır, dünyanın her yeri için aynıdır.
Tanım: Boylamın burç içindeki tam sayı derecesi 29 ise sayıldı (29°00′ ile 29°59′ arası). 0. derece sayılmadı; simetri gereği aynı sonuç beklenir.
Sınır — Ay: Ay bir dereceyi iki saatten kısa sürede geçer; günde tek örnekle Ay'ın payı istatistiksel olarak doğru, gün gün takip için değil.
Sınır — pencere: Bu bir gökyüzü dağılımı, doğum istatistiği değil. Başka bir 53 yıl biraz farklı sayı verir; sıralama değişmez.
Hata: 19.359 hesabın hiçbirinde hata oluşmadı. Üretici: tools/sayim-uret.mjs, çıktı sayim-veri.json. Sayım 19 Eylül 2026'da üretildi.
Nadir olmak daha iyi olmak demek değil, yalnızca gökyüzünde daha az rastlanmak demek.